[صفحه اصلی ]   [Archive] [ English ]  
:: صفحه اصلي :: درباره نشريه :: آخرين شماره :: تمام شماره‌ها :: جستجو :: ثبت نام :: ارسال مقاله :: تماس با ما ::
:: دوره 12، شماره 45 - ( تابستان 1395 ) ::
جلد 12 شماره 45 صفحات 129-142 برگشت به فهرست نسخه ها
بررسی مبانی فکری ابن‌تیمیه در اثبات و تبیین اعتقادات اسلامی
سید محمداسماعیل سید هاشمی*، مرتضی ایمنی، سید محمدجواد سید هاشمی
دانشگاه شهید بهشتی
چکیده:   (2085 مشاهده)

در تاریخ تفکر اسلامی، روش‌های مختلفی برای اثبات عقاید دینی و شیوه فهم و تفسیر آیات و احادیث مرتبط با معارف وجود داشته است. گاهی در فهم دین، بر عقل تأکید شده، گاه بر نقل و گاه بر هر دو. ابن‌تیمیه، از متکلمان و فقهای قرن هفتم هجری، رویکردی افراطی در نفی عقل و کاربرد آن در فهم معارف اسلامی دارد. این نگاه از سویی، ناشی از مبانی و پیش‌فرض‌های وی و از سوی دیگر، برای پرهیز از پیامدهایی عقل‌گرایی است. آرای ابن‌تیمیه با مخالفت بیشتر علمای معاصرش روبرو شد؛ اما برخی از شاگردان وی، آرای او را بسط دادند که این در شکل‌گیری سلفیه و وهابیت و گروه‌های افراطی، نقش بسیار مؤثری ایفا کرد. ابن‌تیمیه برای عقل، نه در مرحله اثبات عقاید دینی و نه در مقام فهم و تفسیر متون دینی، اعتباری قائل نیست. او در اثبات عقاید دینی، بر ابزار «فطرت» تأکید می‌کند؛ اما تفسیر درستی از آن ارائه نمی‌کند. همچنین در هرمنوتیک کتاب و سنت و تفسیر متون دین، بر فهم عرفی ظواهر قرآن و سنت و عقاید «سلف صالح» تأکید دارد و از هرگونه تأویل متن، حتی در صورت مخالفت با حکم صریح عقل، برحذر می‌دارد. به نظر می‌رسد مبانی فکری او در اثبات و تبیین معارف دینی و اتّکای افراطی‌اش بر ظواهر کلام الهی و افکار مسلمانان صدر اسلام (سلف صالح)، علاوه بر اینکه توجیه معقولی ندارد، نتایج نامطلوبی نیز به دنبال خواهد داشت.

واژه‌های کلیدی: عقل، معارف دینی، فطرت، سلف صالح، تأویل، ابن‌تیمیه.
متن کامل [PDF 229 kb]   (512 دریافت)    
نوع مطالعه: پژوهشي | موضوع مقاله: کلام جدید
دریافت: ۱۳۹۵/۱۰/۱ | پذیرش: ۱۳۹۵/۱۰/۱ | انتشار: ۱۳۹۵/۱۰/۱
ارسال پیام به نویسنده مسئول

ارسال نظر درباره این مقاله
نام کاربری یا پست الکترونیک شما:

CAPTCHA


XML   English Abstract   Print


Download citation:
BibTeX | RIS | EndNote | Medlars | ProCite | Reference Manager | RefWorks
Send citation to:

Seyyed Hashemi S M E, Imani M, Seyyed Mohammadjavad Seyyed Hashemi S M. A Study on the Intellectual Foundations of Ibn Taymiyyah in Proving and Explaining Islamic Beliefs. Andishe-Novin-E-Dini. 2016; 12 (45) :129-142
URL: http://andishe.maaref.ac.ir/article-1-178-fa.html

سید هاشمی سید محمداسماعیل، ایمنی مرتضی، سید هاشمی سید محمدجواد. بررسی مبانی فکری ابن‌تیمیه در اثبات و تبیین اعتقادات اسلامی. انديشه نوين ديني. 1395; 12 (45) :129-142

URL: http://andishe.maaref.ac.ir/article-1-178-fa.html



دوره 12، شماره 45 - ( تابستان 1395 ) برگشت به فهرست نسخه ها
فصلنامه علمی - پژوهشی اندیشه نوین دینی A Research Quarterly in Islamic Theology (kalam) and Religious Studies
Persian site map - English site map - Created in 0.17 seconds with 32 queries by YEKTAWEB 3925