fa علم پیشین خداوند و نقش آن در خلق اعمال و سرنوشت بندگان در حکمت متعالیه کلام جدید کلام جدید پژوهشي Research <p dir="RTL" style="line-height:105%;"><span style="font-size:11.5pt;">مسئله</span> <span style="font-size:11.5pt;">علم پیشین خداوند و نقش آن در خلق اعمال بندگان و سرنوشت (سعادت و شقاوت اخروی) آنان به‌عنوان تجسّم عملکرد دنیویشان، قصه‌ای دیرین، شیرین و دلکش و درعین‌حال، دقیق، ظریف و پیچیده است، در این زمینه ملاصدرا بر آن است که: اولاً؛ اعمال بندگان ـ اعم از اختیاری و اضطراری ـ معلول و تابعی از تقرّر و تعین پیشینشان در علم الهی است و سرنوشت (سعادت و شقاوت اخروی) آنان به‌عنوان تجسّم اعمال دنیوی‌شان، ثابت و تخلف‌ناپذیر است. ثانیاً؛ بعثت پیام‌آوران الهی، ارسال رسل و انزال کتب ‌ـ با عنایت به تخلف‌ناپذیری اعمال بندگان و سرنوشت آنان از علم پیشین خداوند ـ جز زمینه‌سازی و تحریک بندگان، جهت اظهار ما فی‌الضّمیرشان، اثر دیگری ندارد. ثالثاً؛ شرور اخلاقی منتسب به بندگان ـ برخلاف شرور وجودی و طبیعی که اموری عدمی و نسبی‌اند ـ از قبیل امور اعتباری خلاف فرمان عقل / شرع به‌شمار می‌روند. در پژوهش حاضر سعی شده است، مدّعیات سه‌گانه</span> <span style="font-size:11.5pt;">یاد شده، مورد نقد و بررسی قرار گیرد.</span></p> علم پیشین خداوند, خلق اعمال, سرنوشت, حکمت متعالیه, اعمال بندگان, سعادت و شقاوت 101 118 http://andishe.maaref.ac.ir/browse.php?a_code=A-10-25-32&slc_lang=fa&sid=1 Ghobad Mohammadi Sheikhi قباد محمدی شیخی gms1349@gmail.com 1003194753284600396 1003194753284600396 Yes دانشگاه یاسوج Ardavan Arjang اردوان ارژنگ arzhang@mail.yu.ac.ir 1003194753284600397 1003194753284600397 No دانشگاه یاسوج