fa تحلیل فخر رازی در مورد کیفیت انتساب افعال ارادی انسان به خودش و خداوند کلام قدیم کلام قدیم پژوهشي Research <span style="font-family:b nazanin;"><span style="font-size:11.5pt;">در مورد کیفیت انتساب افعال ارادی انسان به خودش و خداوند به‌گونه‌ای که مستلزم جبر یا تفویض نباشد، تبیین‌های متعددی مطرح است؛ یکی از آنها، تبیین فخر رازی است که در آن، افعال ارادی انسان، توأمان به خودش و خداوند منتسب شده است؛ به این صورت که افعال ارادی انسان به خودش منسوب است، چون قوامشان به قدرت و اراده اوست. آن افعال به خداوند نیز منسوب است؛ چون قدرت و اراده را در وی آفریده است. پژوهش حاضر با هدف ارزیابی این تبیین، با روش تحلیلی به بررسی نشسته و به این نتیجه رسیده است که تبیین فوق، تقریر دیگری از نظریه کسب است و هرچند عدم استقلال انسان (نفی تفویض) را اثبات می‌کند اما فاعل و مؤثر بودن وی (نفی جبر) را نتیجه نمی‌دهد؛ زیرا فاعل بودن انسان از نظر فخر رازی به‌معنای خالق و مؤثر بودن نیست بلکه به معنای صدور فعل به دنبال اراده و قدرت اوست و این چیزی جز یک فاعلیت مجازی نیست. </span></span><br> <span dir="LTR"><span style="font-size:14.0pt;"></span></span><br> <span dir="LTR"><span style="font-size:14.0pt;"></span></span> فاعلیت انسان, فاعلیت خداوند, افعال ارادی انسان, فاعلیت حقیقی, فاعلیت مجازی, کسب, امر بین‌الامرین. 119 132 http://andishe.maaref.ac.ir/browse.php?a_code=A-10-692-1&slc_lang=fa&sid=1 Alireza Farsinejad علیرضا فارسی نژاد alifarsi@shirazu.ac.ir 1003194753284600818 1003194753284600818 Yes دانشگاه شیراز Mohammadali Akhgar محمد علی اخگر mohamad.akhgar@gmail.com 1003194753284600819 1003194753284600819 No دانشگاه آزاد اسلامی