:: دوره 18، شماره 71 - ( زمستان 1401 ) ::
جلد 18 شماره 71 صفحات 138-121 برگشت به فهرست نسخه ها
بررسی رویکرد متکلمان اسلامی به طبیعت و حرکت
محمد جعفر جامه بزرگی
استادیار گروه فلسفه اسلامی موسسه پژوهشی حکمت و فلسفه ایران jamebozorgi@irip.ac.ir
چکیده:   (446 مشاهده)
مسئله حرکت در دو نظام­ فکری فلسفه و کلام اسلامی دو راه متفاوت را پیموده است. یک مسئله مهم در این میان، یافتن آن دسته از مبانی معرفتی، روشی و هستی­شناسانه­ای است که به شکل­گیری رویکرد خاص متکلمان به طبیعت و حرکت منجر شده است. مسئله مقاله این است که رویکرد متکلمان اسلامی به پرسش از طبیعت و حرکت چیست و مبتنی بر چه اصول و روشی است؟ طبق یافته­های مقاله از نظر آنان شناخت طبیعت همانا­ شناخت فعل­الله و غایت آن معرفه­الله است. بنابراین طبیعت­شناسی، شناختی بالاصاله نیست بلکه شناختی آلی و نردبانی برای شناخت حق تعالی و تنزیه او از ماسوی است. معرفت­شناسی سلبی متکلمان، زمینه اصلی باور به جسمانی بودن ماسوی الله و باور به جوهر فرد است. همچنین حرکت، امری واحد، متصل و تدریجی به معنای فلسفی آن نیست، بلکه برپایه نظریه جوهر فرد، اکوان اربعه و خلأ، حرکت امری گسسته و منحصر در حرکت انتقالی است. این مقاله به روش تحلیلی به مسئله پرداخته است.

واژه‌های کلیدی: اکوان اربعه، جوهر فرد، حرکت، خلأ، زمان، طبیعت
متن کامل [PDF 250 kb]   (141 دریافت)    
نوع مطالعه: پژوهشي | موضوع مقاله: کلام قدیم
دریافت: 1400/8/16 | پذیرش: 1401/12/2 | انتشار: 1401/12/6 | انتشار الکترونیک: 1401/12/6


XML   English Abstract   Print



بازنشر اطلاعات
Creative Commons License این مقاله تحت شرایط Creative Commons Attribution-NonCommercial 4.0 International License قابل بازنشر است.
بازنشر اطلاعات
Creative Commons License این مقاله تحت شرایط Creative Commons Attribution-NonCommercial 4.0 International License قابل بازنشر است.
دوره 18، شماره 71 - ( زمستان 1401 ) برگشت به فهرست نسخه ها