1- دانشگاه شهید بهشتی 2- دانشگاه علوم پزشکی هرمزگان
چکیده: (4217 مشاهده)
ابنقبه یکی از تأثیرگذارترین معتزلیان در اوایل سده چهارم هجری است که شیعه شد و منظومه معرفتی خاصی در بحث امامت مطرح کرد. این اندیشهها، که میتوان آنها را در مدرسه بغداد رصد کرد، در برخی جهات، با قرائت مرسوم و مشهور از بحث امامت ـ بهویژه در صفات ائمه ـ متفاوت بود و برخلاف جریان حدیثی امامیه، نوعی نگاه حداقلی به ویژگیهایی امام داشت. حال با توجه به دیدگاههای خاص ابن قبه،به نظر نمیتوان ابن قبه را آنگونه که آقای مدرسی طباطبایی مدعی است، جزء گروه «نافی صفات فوق بشری» قرار داد؛ بلکه با بررسی آرا و اندیشههای او در مباحث امامت، با هدف روشن شدن تاریخ کلام امامیه، آشکار میشود که ابنقبه را باید جزء گروههایی دانست که امامت را حداقلی تبیین کردهاند. از اینرو باید اندیشه وی را امتداد جریان هشام بن حکم قلمداد کرد؛ نگاهی که ویژگیهای امامان را در حوزه نیاز به تبیین و تفسیر دین تلقی میکند.